Viêm khớp nhiễm trùng và phương pháp điều trị

Viêm khớp nhiễm trùng và phương pháp điều trị

A- Viêm khớp nhiễm trùng là gì? Là nhiễm trùng của một hay nhiều khớp do nguyên nhân vi sinh vật. Bình thường, khớp được bôi trơn bởi một lượng dịch nhỏ gọi là dịch khớp, hay hoạt dịch. Dịch khớp bình thường vô trùng. Trong trường hợp viêm khớp nhiễm trùng (VKNT), sẽ có thể nhận diện được vi sinh vật trong dịch khớp.

Image

Trong đa số trường hợp, VKNT chỉ xảy ra ở một khớp, nhưng đôi khi có thể ảnh hưởng đến nhiều khớp. Tình trạng tổn thương ở khớp thay đổi tuỳ theo loại vi trùng gây bệnh và các yếu tố nguy cơ tiềm ẩn từ người bệnh.

B- Các vi khuẩn nào thường gây viêm khớp nhiễm trùng?

Viêm khớp nhiễm trùng có thể do vi khuẩn, virus hoặc nấm.

1. Vi khuẩn

Những nguyên nhân thường gây VKNT nhất là các vi khuẩn, bao gồm: Staphylococcus aureus, Streptococcus pyogenesHaemophilus influenzae.

Image

Ở một số cá nhân có nguy cơ cao như người tiêm chích ma tuý và người già, có thể gặp một số vi khuẩn khác như E. coliPseudomonas spp.

Image

Neisseria gonorrhoeae gặp ở những người trẻ có cường độ hoạt động tình dục cao

Salmonella spp. gặp ở trẻ em và những người có bệnh hồng cầu liềm.

Image

Các vi khuẩn khác có thể gây viêm khớp nhiễm trùng là Mycobacterium tuberculosis và xoắn khuẩn gây bệnh Lyme.

2. Virus

Các virus có khả năng gây VKNT là virus viêm gan A, B, và C, parvovirus B19, virus herpes, HIV (gây bệnh AIDS ), HTLV-1, adenovirus, virus coxsackie , virus quai bị, và virus ebola.

Image

3. Vi nấm

Các vi nấm có thể gây VKNT bao gồm histoplasma, coccidiomyces và blastomyces.

Image

C- Ai có nguy cơ bị Viêm khớp nhiễm trùng?

- VKNT ít gặp ở những người không có các yếu tố nguy cơ, nhưng lại thường hay xảy ra ở một số tình huống đặc biệt như: dùng thuốc giảm miễn dịch, tiêm chích ma tuý.

- Các nguy cơ gây VKNT còn bao gồm tiền sử bệnh khớp, chấn thương, phẫu thuật, và các bệnh nội khoa như đái tháo đường, nghiện rượu, bệnh hồng cầu liềm, các bệnh thấp khớp và các rối loạn suy giảm miễn dịch.

- Cần đi khám bệnh ngay khi thấy xuất hiện các triệu chứng VKNT ở những bệnh nhân có các bệnh lý kể trên.

Image

H15- Đường xâm nhập khớp của vi trùng: Qua đường máu, viêm tuỷ xương,

viêm mô mềm kề cận, các thủ thuật chẩn đoán, chấn thương xuyên thấu bao khớp


D- Triệu chứng và dấu hiệu của Viêm khớp nhiễm trùng?

- Các triệu chứng của VKNT bao gồm sốt, lạnh rung, khớp sưng, nóng, đỏ, đau và cứng.

- Các khớp lớn thường bị ảnh hưởng, như các khớp gối, mắt cá, khớp háng, và khớp khuỷu.

- Ở những bệnh nhân có các yếu tố nguy cơ gây viêm khớp, có thể bị viêm nhiễm ở các khớp không điển hình như khớp ức đòn (chỗ xương đòn tiếp giáp với xương ức).

- Các vi khuẩn bất thường, như Brucella spp., có thể gây nhiễm trùng ở các khớp không điển hình, như các khớp cùng-chậu (sacroiliac joints) chẳng hạn.

Image

E- Chẩn Đoán Viêm Khớp Nhiễm Trùng?

Chẩn đoán VKNT dựa trên xác định sự nhiễm khuẩn của dịch khớp. Hoạt dịch có thể được chọc hút dễ dàng nếu tôn trọng các nguyên tắc về vô trùng ở phòng khám chuyên khoa hoặc bệnh viện.

- Dịch khớp sẽ được phòng xét nghiệm phân tích tìm số lượng bạch cầu, chỉ điểm của tình trạng nhiễm trùng.

- Cấy dịch khớp, làm kháng sinh đồ giúp nhận dạng vi khuẩn gây bệnh và xác định loại kháng sinh thích hợp.

- Chụp Xquang khớp giúp phát hiện tổn thương xương kế cận khớp. Kiểm tra bằng MSCT, MRI giúp đánh giá sự phá huỷ khớp của bệnh. Các xét nghiệm máu giúp phát hiện và theo dõi tình trạng viêm. Các xét nghiệm máu thường dùng bao gồm công thức bạch cầu, vận tốc lắng máu và C-reactive protein.

 
F- Điều Trị Viêm Khớp Nhiễm Trùng?

- Điều trị VKNT cơ bản dựa trên sử dụng kháng sinh và dẫn lưu hoạt dịch nhiễm trùng ra khỏi khớp.

- Nên dùng kháng sinh càng sớm càng tốt. Kháng sinh cần tiêm tĩnh mạch, tại bệnh viện. Việc lựa chọn kháng sinh tuỳ thuộc vào kết quả cấy dịch khớp và kháng sinh đồ. Trong khi chờ đợi kết quả kháng sinh đồ nên dùng ngay kháng sinh phổ rộng theo kinh nghiệm. Đôi khi phải kết hợp nhiều loại kháng sinh. Kháng sinh cần được sử dụng liên tục trong thời gian từ 4-6 tuần.

- Dẫn lưu dịch khớp nhiễm trùng là thủ thuật thiết yếu. Dẫn lưu được thực hiện đều đặn bằng kim và bơm tiêm mỗi ngày trong giai đoạn đầu, hoặc bằng phẫu thuật. Nội soi khớp được dùng để súc rửa khớp và cắt lọc các mô viêm nhiễm hoại tử. Dùng phẫu thuật để dẫn lưu khớp khi không thực hiện được dẫn lưu đầy đủ bằng bơm tiêm và nội soi khớp. Sau phẫu thuật mổ hở hoặc nội soi khớp, đôi khi cần đặt ống để tiếp tục dẫn lưu dịch khớp nhiễm trùng đã tái tạo lại trong các ngày sau.

Image

H18- Nội soi điều trị viêm khớp cần 3 cổng thao tác: cổng hình ảnh, cổng phun rửa và cổng cắt lọc.

Image

H19- Nội soi khớp gối

Image

 H20- Hình ảnh khớp quan sát qua nội soi

Image

H21- Hình ảnh điều trị viêm khớp bằng nội soi

G- Biến chứng của Viêm Khớp Nhiễm Trùng?

Giải quyết nhanh vấn đề nhiễm trùng là yếu tố then chốt để bảo vệ khớp. Kháng sinh sử dụng hợp lý và kịp thời sẽ giúp bảo tồn sự nguyên vẹn và chức năng hoạt động của khớp. Khớp sẽ bị phá huỷ nếu nhiễm trùng diễn tiến quá lâu. Điều chủ yếu để đạt kết quả tốt trong điều trị là khẩn trương chăm sóc, dẫn lưu và sử dụng kháng sinh phù hợp để sớm tiêu diệt vi khuẩn gây bệnh.

** Tóm Tắt về Viêm Khớp Nhiễm Trùng

+ Viêm khớp nhiễm trùng (VKNT) là nhiễm trùng của một hay nhiều khớp do nguyên nhân vi sinh vật.

+ VKNT có thể do vi trùng, virus hoặc do vi nấm.

+ Các nguy cơ bị VKNT bao gồm: dùng thuốc ức chế miễn dịch, lạm dụng thuốc gây nghiện tiêm tĩnh mạch, tiền sử bệnh khớp, chấn thương hoặc phẫu thuật, các bệnh nền bao gồm đái tháo đường, nghiện rượu, bệnh hồng cầu hình liềm, các bệnh thấp khớp, và các rối loạn suy giảm miễn dịch.

+ Các triệu chứng của VKNT là sốt, lạnh run, khớp cứng và sưng, nóng, đỏ, đau.

+ VKNT được chẩn đoán xác định qua phân tích dịch nhiễm trùng nội khớp.

+ VKNT cần được điều trị sớm bằng kháng sinh và dẫn lưu hoạt dịch nhiễm trùng từ khớp.
 

BS. ĐỒNG NGỌC KHANH

BV Đa Khoa Hoàn Mỹ Sài Gòn biên soạn

© Copy right 2008 thuocvasuckhoe.com

Design By: ASEAN Việt Nam

Các thông tin trên thuocvasuckhoe.com chỉ mang tính chất tham khảo, khi dùng thuốc phải tuyệt đối tuân theo chỉ dẫn của Bác sỹ.
Chúng tôi tuyệt đối không chịu trách nhiệm về bất cứ hậu quả nào do tự ý dùng thuốc dựa vào thông tin trên thuocvasuckhoe.com gây ra.